Jeszcze dziesięć lat temu wśród psychologów istniała opinia, że polscy pracownicy niechętnie wprowadzali ocenę pracowników, ponieważ wiązało się to z możliwością ukarania, czy podstawą do zwolnienia. Kierownicy działów widzieli w tym uciążliwość o charakterze biurokratycznym.
Dzisiaj nastawienie jednych i drugich została trochę zmieniona, co nie zmienia faktu, że nadal istnieją problemy etyczne przy ocenie pracownika.
Ocena pozostając w konkretnej jednostce organizacyjnej jest weryfikowana cały czas przez tego samego przełożonego, który może robić z niej obiektywny lub subiektywny użytek.
Etyczne wymogi oceny to:
- brak dyskryminacji ora brak preferencji w stosunku do niektórych osób, gdyż każda podlega tym samym kryterium
- oceniany musi mieć czas na wytłumaczenie oraz zaprezentowanie własnych argumentów
- krytykując daną osobę trzeba wskazać sposoby jak wybrnąć z sytuacji
- na końcu każdej oceny należy podkreślić zalety osoby ocenianej
Ocena z punktu widzenia pracownika powinna odzwierciedlać wyniki pracy oraz jego kompetencje. Ukazuje ona obecny poziom pracy, dokładność jak i stopień przydatności na zajmowanym stanowisku. Działa ona motywująco dla pracownika i ma pobudzać do działania dla dobra firmy.Niewłaściwa ocena jest to bardzo suży błąd dla pracodawcy. Należy nie stosować w trakcie oceny pracownika następujących zachowań:
- jednostronność ocen – występuje gdy bezpośredni zwierzchnik ma za mało danych do całościowej oceny pracownika
- brak jasności kryteriów – pracownicy nie wiedzą czego się od nich oczekuje
- występowanie w roli sędziego – zachowanie w którym przełożony „gra” wszystko wiedzącego – niszczy to wtedy partnerskie relacje w zespole
- uprzedzenia i osobiste upodobania
NIEFORMALNE STRUKTURY
Każda organizacja poza formalnymi strukturami posiada również nieformalne struktury. Badacze organizacji wprowadzili semantykę i w tej dziedzinie. Początek badań nad nieformalnymi strukturami zapoczątkował E. Mayo, co dało początek budowy szkoły „human relations”.W trakcie badań w zakładach należących do Western Electric Company w Chicago zauważono, że w grupie eksperymentalnej pojawiła się tendencja wzrostu wydajności pracy niezależna od jakichkolwiek fizycznych zmian pracy. Analiza tych zachowań pozwoliła stwierdzić, że powstała grupa o charakterze nieformalnym, która wywiera silną presję na swoich członków poprzez system wypracowanych norm.
Na system oddziaływań nieformalnych składają się:
- stosunki osobiste – komunikowanie się
- subkultury organizacyjne – nieformalne wzory postępowania w ramach zarówno własnych jak i obcych grup
- grupy nieformalne – element pośredniczący pomiędzy człowiekiem a organizacją, wyróżnia je nieformalny charakter przywódca, sankcji czy też celu.
Nieformalne grupy maja swoje struktury. Składają się na nie pewne elementy takie jak:
- struktura roli- zestaw ról i stosunków...
KOMUNIKACJA W ORGANIZACJI
Procesy w komunikacji występują zarówno na zewnątrz jak i wewnątrz organizacji.
Zewnętrzna komunikacja jest to marketing, reklama, public relations
Wewnętrzna organizacja może być zarówno pozioma – czyli między pracownikami tego samego szczebla; jak i pionowa – między pracownikami zajmującymi różne miejsca w strukturze.
Dobra komunikacja jest podstawą sukcesu każdej firmy.
Komunikacja wewnętrzna ;
- pomaga sprawniej i efektywniej realizować zadania
- wdraża przepływ informacji
- usprawnia codzienne działania
- umożliwia twórczo rozwiązywanie problemów
- ułatwia grupowe procesy podejmowania decyzji
- odgrywa rolę w tworzeniu atmosfery w zespole
- umożliwia budowanie więzi
- pomaga w rozwiązywaniu konfliktów
Jak na każdym etapie organizacji można rozróżnić formalne i nieformalne kanały komunikacji.
Formalne kanały:
- Zdecentralizowane (okrąg, łańcuch, każdy z każdym)- bardziej przydatna jest przy realizowaniu zadań trudniejszych ponieważ nie pojawia się lider a co za tym idzie jest większe zaangażowanie i motywacja w realizowaniu zadania)
- Scentralizowane...
KULTURA ORGANIZACYJNA
Budując organizację zawsze tworzy się kulturę organizacji. Tworzenie kultury można podzielić na pięć faz:
1. Formowanie założeń kultury- w tej fazie trwa walka o wpływy, znaczenie. Grupy poszukują wlasnej tożsamości, bardzo często tworzą się nieformalni liderzy
2. Rozwój kultury – buduje się wtedy zespoły, subkultury, utożsamiamy się z firmą mówiąc „firma to ja”, „razem zrobimy więcej”
3. Proces tworzenia grupy – jest to etap docierania się grupy. Kultura stabilizuje się, zachowania są oceniane- stosuje się nagrody i kary
4. Dojrzałość – cechuje pełna stabilizacja, kontrola wewnętrzna, koncentracja na utrzymaniu grupy, ale również niechęć do zmian.
5. Formowanie się nowej kultury
Do składników kultury organizacyjnej zalicza się
- Symbolikę – chodzi tutaj zazwyczaj o symbole architektoniczne – architektura firmy, wystrój wnętrz, sposób ubierania się, organizację parkingów
- Sposób komunikowania się – język czyli wspólne wyrażenia, skróty myślowe, wyrazy trudne do zrozumienia przez kogoś z zewnątrz, formuły lingwistyczne, hasła, sposób odnoszenia się do siebie ludzi, sposób przyjmowania...
PROFILE KULTUR
Każda firma, organizacja tak samo jak każdy człowiek jest inna. W zależności od tego kto tworzy daną organizację ma ona pewną osobowość.
Dlatego można podzielić kultury na:
Kulturę pozytywną – motywuje ludzi do bardziej efektywnej pracy, determinuje zdolność firmy do relacji i wywiązywania się celów strategii – chodzi o to, by zachowywać się wobec np. klientów tak samo jak by się samemu chciało być obsługiwanym
Kulturę negatywną – jest to główna przyczyna organizacyjna firmy. Przeciwieństwo kultury pozytywnej – np. Walt Disney Production Company
Kultura introwertyczna – firma skupiona na swoich, wewnętrznych zasobach. Wcale nie zwraca uwagi na swoim otoczeniu rynkowym
Kultura ekstrawertyczna – otwarta na uczestnictwo w otoczeniu, otwarta na ryzyko ale słabo integrująca pracownika z firmą
Zachowawcza – akcentuje wartości, normy, symbole, tradycje. Firma zorientowana jest na przeszłość. Można rozpoznać taką kulturę poprzez portery założycieli, ceremoniały, obrzędy, przywiązanie do ładu i bezpieczeństwa.
Innowacyjna – daje sobie rade...